Teoría da carga cognitiva
Segmentamos as instrucións complexas para que o esforzo vaia a aprender, non a descifrar.
Adaptacións metodolóxicas · Secundaria e Bacharelato
Adaptacións metodolóxicas: outro formato, acceso, tempo, modo de responder
Unha adaptación metodolóxica cambia como accede o estudante á tarefa e como responde, sen tocar o obxectivo nin os criterios de avaliación. É a primeira resposta, e case sempre a máis xusta.
Guía actualizada en outubro de 2026 · Equipo pedagóxico de Nubo
Cambia o como. Nunca o que.
Nubo non che dá unha lista de medidas para marcar: mira o perfil do estudante e o que pide a pregunta, e aplica só as que fan falta.
- As mesmas preguntas e os mesmos criterios
- Só as medidas que esta tarefa necesita
- Cada medida, co seu porqué
Explica que ocorrería se diminuíse a poboación de herbívoros e relaciona a túa resposta co equilibrio do ecosistema.
- Pensa na cadea alimentaria.
- Que comen os herbívoros?
- Se hai menos herbívoros, que pasa coas plantas e con quen os come?
- Explica como afecta ao equilibrio do ecosistema.
Para BraisCústalle reter varias instrucións e non perder o fíoNubo cruza o seu perfil co que pide a pregunta…
1Enunciado en pasosA pregunta pide catro cousas á vez, e a Brais cústalle reter varias instrucións.
2Palabras clave destacadasAsí localiza que se pide en cada paso sen reler todo o enunciado.
3Un espazo por respostaUnha resposta para cada paso: non perde o fío.
Non aplica: máis tempo nin apoio visual. Nesta tarefa non lle fan falta.
✓ Obxectivo e criterios de avaliación: os mesmos
Definición
Que cambia e que non.
Unha adaptación metodolóxica toca a porta de entrada, nunca o destino.
Pode cambiar
- Como se presenta a información: formato, tamaño da letra, interlineado, apoios visuais.
- Como se explica a tarefa: en pasos, un a un, cun exemplo resolto.
- O tempo: máis tempo, pausas ou a proba en dúas partes.
- Como responde: de palabra, cun esquema, escollendo ou completando.
- Onde e con que: localización na aula, menos distractores, materiais de apoio.
Non cambia
- Os obxectivos
- Os contidos
- Os criterios de avaliación
- O nivel de esixencia
Se hai que cambiar algo desta columna, xa é unha adaptación curricular.
Exemplos
Exemplos de adaptacións metodolóxicas.
Por perfil, na aula e nos exames.
Adaptacións metodolóxicas para dislexia
Na aula
- Instrucións escritas, tamén ditas en voz alta
- Textos con frases curtas, bo interlineado e palabras clave destacadas
- Esquema ou apuntamentos previos, para non copiar do encerado
No exame
- Máis tempo, ou menos preguntas por páxina
- Ler o enunciado en voz alta cando non se avalía a lectura
- Valorar o contido por riba da ortografía, se así o acorda o equipo
Adaptacións metodolóxicas para TDAH
Na aula
- Tarefas longas divididas en bloques, con pausas
- Instrucións unha a unha e a lista de pasos á vista
- Un sitio con poucos distractores, preto do docente
No exame
- O exame en dúas partes ou cunha pausa pactada
- Unha pregunta por bloque, con espazo claro para responder
- Avisos de tempo durante a proba
Adaptacións metodolóxicas para TEA
Na aula
- Anticipar a sesión cunha axenda visual
- Enunciados literais e concretos, sen dobres sentidos
- Avisar con tempo de calquera cambio
No exame
- O mesmo formato en todas as probas
- Preguntas directas: que se pide, nunha frase
- Un espazo tranquilo se o ruído o desborda
Adaptacións metodolóxicas para altas capacidades
Na aula
- Preguntas abertas que piden relacionar e crear
- Menos repetición do que xa domina
- Proxectos con autonomía para afondar
No exame
- Preguntas de máis profundidade sobre o mesmo contido
- A opción de xustificar ou ampliar a resposta
- Retos de transferencia a outros contextos
Adaptacións metodolóxicas para incorporación tardía
Na aula
- Glosario cos termos clave da unidade
- Un apoio visual para cada concepto
- Frases sinxelas que conservan o concepto
No exame
- Enunciados en linguaxe clara
- Poder usar o glosario durante a proba
- Responder con esquemas ou debuxos rotulados
Exemplos orientativos. A etiqueta orienta; o que decide é que lle custa a cada estudante en cada tarefa.
Por tipo de medida
Seis tipos de medidas metodolóxicas.
| Tipo de medida | Que cambia | Exemplos |
|---|---|---|
| Acceso á información | Como se presenta | Letra clara, interlineado de 1,5, palabras clave destacadas, apoios visuais |
| Instrucións | Como se explica a tarefa | Enunciados en pasos, un a un, cun exemplo resolto |
| Tempo | Canto e como se reparte | Máis tempo, pausas, a proba en dúas sesións |
| Resposta | Como demostra o aprendido | De palabra, cun esquema, escollendo, relacionando ou completando |
| Contorno | Onde e con que traballa | Localización na aula, menos distractores, materiais de apoio |
| Avaliación | Con que instrumentos | Variedade de instrumentos e criterios coñecidos de antemán |
Os nomes cambian segundo a comunidade: medidas ordinarias, medidas xerais ou adaptacións metodolóxicas.
Antes e despois
Un exame de Historia, adaptado.
A mesma pregunta, coa mesma esixencia: dous cambios económicos, dous sociais e a súa relación coa máquina de vapor. Só cambia o camiño para chegar.
- O enunciado longo, en catro pasos
- As palabras clave, destacadas
- Unha pista e espazo para escribir
- O que se avalía, intacto
Non toda axuda axuda
Cinco ideas que convén revisar.
Algunhas adaptacións moi estendidas non axudan, ou axudan menos do que parece.
Exame de Historia2.º da ESO B · 25 estudantes
Versión 114 estudantesPalabras clave destacadas
+10
+10Versión 29 estudantesEnunciado en pasos e exemplo resolto
+6
+6Versión 32 estudantesFrases curtas e máis espazo
✓ 3 versións do mesmo exame · 4 min
Con Nubo
Para toda a túa clase, en minutos.
Con Smart DUA, Nubo agrupa a túa clase por perfís parecidos e prepara unha versión do mesmo exame para cada grupo, coas medidas que ese grupo necesita. Todos traballan o mesmo.
- Sen un botón de «adaptar para dislexia»
- Cada medida, xustificada
- Ti revisas e axustas pregunta a pregunta
- Como se adapta un material
Evidencia
O que hai detrás de cada medida.
O noso método apóiase na investigación sobre carga cognitiva, aprendizaxe multimedia e Deseño Universal para a Aprendizaxe.
Aprendizaxe multimedia
Reorganizamos o formato visual e a sinalización do importante.
Pautas DUA 3.0
Varias formas de acceder e de responder: a base de Smart DUA.
Ver ciencia e evidencia · Libro branco «Adaptar sen recortar»
Lévao á túa aula
Dúas maneiras de adaptar ben con Nubo.
Un mesmo criterio, dous puntos de partida: o teu propio material ou todo o centro á vez.
Para docentes
Adapta o teu próximo exame.
Sobe o teu material e recibe unha versión para cada estudante da túa clase, co contexto do seu perfil. Revisas, axustas e descargas.
- De balde para comezar
- PDF, Word ou PowerPoint
- Un exame medio, en 3 ou 4 minutos
Un mesmo criterio en todo o centro.
Orientación acorda as medidas unha vez e cada docente aplícaas ao adaptar o seu material. Con rexistro de cada cambio.
- Metodolóxicas, curriculares e Smart DUA
- Todo o equipo coordinado
- Amosámosvolo co voso material
Casos reais
Docentes que xa o viven na súa aula.
Ver a entrevista ↗
«Decátaste de que aquel material que ti tiñas por bo era moi mellorable e de que se pode adaptar moito máis a perfís específicos».
Joan · Subdirector, orientador e docente de lingua · Maristes Montserrat, Lleida
Ler o caso completo →«O meu alumno xa non se preocupa por se non sabe facer a tarefa. Sabe que pode facer o que se lle propón día a día».
Titora · CEIP Justicia de Aragón, Alcorisa
Ler a experiencia →«Quedei sobre todo coa ilusión dos profesores cando saíron da formación e dixeron que o vían moi práctico e moi conciso».
Ana · Dirección do Centro de Profesorado de Alcorisa
Ler a experiencia →Preguntas frecuentes
Preguntas frecuentes sobre adaptacións metodolóxicas
Que é unha adaptación metodolóxica?
É unha medida ordinaria que cambia como o estudante recibe a información e como demostra o aprendido (formato, instrucións, tempo, apoios visuais ou forma de responder). Non se tocan os obxectivos, os contidos nin os criterios de avaliación. As adaptacións de acceso, en sentido estrito, son outra cousa: recursos e sistemas de comunicación como o braille, a lingua de signos ou os comunicadores.
Que exemplos de adaptacións metodolóxicas hai?
Dar as instrucións en pasos, destacar as palabras clave, dar máis tempo ou facer o exame en dúas partes, permitir responder de palabra ou cun esquema, ou anticipar a sesión cunha axenda visual. Arriba tes exemplos por perfil: dislexia, TDAH, TEA, altas capacidades e incorporación tardía.
É o mesmo que unha adaptación non significativa?
En moitas comunidades, si: a adaptación non significativa cambia a metodoloxía, as actividades, os tempos ou os instrumentos de avaliación sen tocar os criterios de avaliación, igual que unha metodolóxica. Algunhas úsana tamén para priorizar ou secuenciar contidos, e outras xa non usan o termo. O que nunca cambia en ningunha das dúas son os criterios de avaliación do seu curso.
En que se diferencia dunha adaptación curricular?
A metodolóxica cambia o como; a curricular cambia tamén o que. Unha curricular significativa modifica obxectivos, contidos e criterios, e pode afectar á titulación. A metodolóxica permite seguir o ritmo da clase sen perder nivel.
Fai falta un informe para aplicalas?
Polo xeral non: son medidas ordinarias que decide o equipo docente. Convén que queden recollidas no plan de apoio do estudante para que todo o equipo as aplique igual. En Bacharelato e na PAU, adaptar as probas adoita esixir que o estudante estea identificado con NEAE e un informe. O procedemento exacto depende da túa comunidade.
Pódense aplicar nos exames?
Si, sempre que non cambien o que se avalía. Ler o enunciado en voz alta ten sentido nun exame de Ciencias, pero non nunha proba de comprensión lectora.
Serven só para dislexia ou TDAH?
Non. Serven para calquera estudante que atope unha barreira de acceso, con ou sen diagnóstico. O que decide a medida é que lle custa en cada tarefa, non a etiqueta.
Por que Nubo non usa a tipografía OpenDyslexic?
Porque os estudos non mostran que mellore a velocidade nin a precisión lectora só por cambiar a letra. Hai algo máis de evidencia, aínda que modesta, a favor da letra máis grande e de máis espazo entre letras. Se a un estudante lle resulta máis cómoda, pode usala.
Podo usar Nubo sen o meu centro?
Si. Podes crear a túa conta gratuíta e adaptar os teus materiais pola túa conta. Se o teu centro se suma, os perfís vincúlanse e non se duplica nada.
Cambia o como. Nunca o que.
Próbao co teu seguinte exame, ou lévao a todo o teu centro.
De balde para docentes · Demo para centros